ನವೆಂಬರ್ 16 – ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪತ್ರಿಕಾ ದಿನ
“ಪತ್ರಕರ್ತರ ಲೇಖನಿ ನಿಂತರೆ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ; ಪತ್ರಕರ್ತರ ಧ್ವನಿ ಅಡಗಿದರೆ ಜನರ ಧ್ವನಿ ಅಡಗುತ್ತದೆ. ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವೇ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಉಸಿರು, ಅದನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಕರ್ತವ್ಯ. ಸತ್ಯ ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿರುವ ಸಮಸ್ತ ಪತ್ರಕರ್ತರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪತ್ರಿಕಾ ದಿನದ ಹಾರ್ದಿಕ ಶುಭಾಶಯಗಳು” – ಕೆ ಎಸ್ ಜಯಶಂಕರ್ ಸಮರ್ಪಣ ಟ್ರಸ್ಟ್ , ಶ್ರೀರಂಗ ಪಟ್ಟಣ.
ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ನವೆಂಬರ್ 16 ರಂದು ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪತ್ರಿಕಾ ದಿನಾಚರಣೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ದಿನದ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲ, ಇದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ನಾಲ್ಕನೇ ಸ್ತಂಭವಾದ ಪತ್ರಿಕಾ ರಂಗದ ಆತ್ಮಾವಲೋಕನದ ದಿನ, ಪತ್ರಕರ್ತರ ತ್ಯಾಗ, ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವ ದಿನ.
1966 ರ ನವೆಂಬರ್ 16 ರಂದು ಪ್ರೆಸ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು. ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು, ಪತ್ರಿಕಾ ಧರ್ಮವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುವುದು, ಪತ್ರಕರ್ತರಿಗೆ ನೈತಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶ. ಅದರ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥವೇ ಈ ದಿನವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪತ್ರಿಕಾ ದಿನವಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪತ್ರಿಕೆ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲ
ಪತ್ರಿಕೆ ಎಂದರೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಬರುವ ಕಾಗದದ ತುಂಡಲ್ಲ. ಅದು ಒಂದು ಸಮಾಜದ ಕನ್ನಡಿ, ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣು, ಜನರ ಧ್ವನಿ. ರಾಜ ಮಹಾರಾಜರ ಕಾಲದಿಂದ ಇಂದಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದವರೆಗೆ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಸಮಾಜವನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತಲೇ ಬಂದಿವೆ.
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಿಲಕರು, ಗಾಂಧೀಜಿ, ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನೇ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಕೇಸರಿ, ಮರಾಠ, ಯಂಗ್ ಇಂಡಿಯಾ, ಮೂಕನಾಯಕ ಇವು ಕೇವಲ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲ, ಅವು ಕ್ರಾಂತಿಯ ಜ್ವಾಲೆಗಳು. ಬ್ರಿಟಿಷರ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಜನರನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದು ಪತ್ರಿಕೆಗಳೇ. ಇಂದು ಕೂಡ ಒಂದು ಹಳ್ಳಿಯ ರಸ್ತೆ ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ದೆಹಲಿಯ ಸಂಸತ್ತಿನವರೆಗೆ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಜನರ ಮುಂದೆ ತರುವುದು ಪತ್ರಿಕಾ ರಂಗವೇ.
ಪತ್ರಕರ್ತರು ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಸುದ್ದಿ ಬರೆಯುವವರಲ್ಲ. ಅವರು ಜನರ ಕಣ್ಣು, ಕಿವಿ, ಬಾಯಿ. ಮಳೆ, ಬಿಸಿಲು, ಚಳಿ ಎನ್ನದೆ, ಅಪಾಯವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ, ಸತ್ಯವನ್ನು ಹುಡುಕಿ ತರುವವರು. ಯುದ್ಧ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ, ಗಲಭೆಯಲ್ಲಿ, ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುವವರು ಪತ್ರಕರ್ತರು. ಪತ್ರಕರ್ತರೊಬ್ಬರು ಮನಸು ಮಾಡಿದರೆ ಅವರ ಒಂದು ಲೇಖನ ಅನೇಕರ ಬದುಕನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬಲ್ಲುದು, ಒಂದು ತನಿಖಾ ವರದಿ ದೊಡ್ಡ ಹಗರಣವನ್ನು ಬಯಲಿಗೆಳೆಯಬಲ್ಲುದು.

ಇಂದಿನ ಮಾಧ್ಯಮದ ಸವಾಲುಗಳು
ಆದರೆ ಇಂದು ಪತ್ರಿಕಾ ರಂಗ ಹಿಂದೆಂದಿಗಿಂತಲೂ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಸುಳ್ಳು ಸುದ್ದಿಗಳು, ಅರ್ಧ ಸತ್ಯಗಳು, ವದಂತಿಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಹರಡುತ್ತಿವೆ. ಯಾರು ಬೇಕಾದರೂ ಏನು ಬೇಕಾದರೂ ಬರೆದು ಹಂಚಬಹುದು. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಿಜವಾದ ಪತ್ರಕರ್ತರ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಸತ್ಯವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ, ಮೂಲವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿ, ಪಕ್ಷಪಾತವಿಲ್ಲದೆ ಸುದ್ದಿ ನೀಡುವುದು ಇಂದಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲು.
ಟಿಆರ್ಪಿ, ಜಾಹೀರಾತು, ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡ, ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟ – ಇವುಗಳ ನಡುವೆ ಪತ್ರಿಕಾ ಧರ್ಮವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು ಸುಲಭವಲ್ಲ. ಪತ್ರಕರ್ತರ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ, ಬೆದರಿಕೆ, ಸುಳ್ಳು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿವೆ. ಆದರೂ ಸತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಸಾವಿರಾರು ಪತ್ರಕರ್ತರು ಇಂದಿಗೂ ಇದ್ದಾರೆ. ಅವರೇ ಈ ವೃತ್ತಿಯ ಬೆಳಕು.
ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾಧ್ಯಮ ಬಂದ ನಂತರ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಸ್ವರೂಪವೇ ಬದಲಾಗಿದೆ. ಮೊಬೈಲ್ನಲ್ಲಿ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುದ್ದಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಯೂಟ್ಯೂಬ್, ಫೇಸ್ಬುಕ್, ಇನ್ಸ್ಟಾಗ್ರಾಮ್, ವಾಟ್ಸಾಪ್ – ಎಲ್ಲವೂ ಮಾಧ್ಯಮಗಳೇ. ಆದರೆ ವೇಗದ ಜೊತೆಗೆ ನಿಖರತೆಯೂ ಮುಖ್ಯ. ಮೊದಲು ಸುದ್ದಿ ಕೊಡಬೇಕು ಎಂಬ ಆತುರದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪು ಸುದ್ದಿ ಕೊಡುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಸ್ವಲ್ಪ ತಡವಾದರೂ ಸರಿಯಾದ ಸುದ್ದಿ ಕೊಡುವುದು ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಅದೇ ನಿಜವಾದ ಪತ್ರಿಕಾ ಧರ್ಮ.
ಪ್ರೆಸ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ನ ಪಾತ್ರ
ಪ್ರೆಸ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಕಾವಲುಗಾರ. ಪತ್ರಕರ್ತರ ಮೇಲೆ ದೌರ್ಜನ್ಯವಾದಾಗ, ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತುವುದು, ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದಾಗ ಎಚ್ಚರಿಸುವುದು ಇದರ ಕೆಲಸ. ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಎಂದರೆ ಏನು ಬೇಕಾದರೂ ಬರೆಯುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಲ್ಲ, ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತವಾಗಿ ಸತ್ಯ ಬರೆಯುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಜೊತೆಗೆ ನೈತಿಕತೆಯೂ ಇರಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರೆಸ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಸದಾ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.
ನಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯವೇನು?
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪತ್ರಿಕಾ ದಿನದಂದು ನಾವು ಕೇವಲ ಶುಭಾಶಯ ಹೇಳಿದರೆ ಸಾಲದು. ಓದುಗರಾಗಿ ನಾವು ಕೂಡ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತರಾಗಬೇಕು. ಸುಳ್ಳು ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ಹಂಚಬಾರದು, ವದಂತಿಯನ್ನು ನಂಬಬಾರದು, ಪತ್ರಕರ್ತರನ್ನು ಗೌರವಿಸಬೇಕು. ಒಂದು ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು, ಅದು ನಿಜವೇ ಎಂದು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ಇಂದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮೊಬೈಲ್ ಹಿಡಿದವನೂ ಒಬ್ಬ ಪತ್ರಕರ್ತನೇ.
ಯುವ ಪತ್ರಕರ್ತರಿಗೆ ಈ ದಿನ ಒಂದು ಸಂದೇಶ – ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಉದ್ಯೋಗವಲ್ಲ, ಅದು ಸೇವೆ, ಅದು ತಪಸ್ಸು. ಹಣ, ಹೆಸರಿಗಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಸತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ, ನ್ಯಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಬರೆಯಿರಿ. ನಿಮ್ಮ ಲೇಖನಿಯಿಂದ ಒಬ್ಬ ಬಡವನ ಕಣ್ಣೀರು ಒರೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ, ಅದೇ ನಿಮ್ಮ ಬಹುಮಾನ.
ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣದ ಕಡತನಾಳಿನಂತಹ ಹಳ್ಳಿಯ ಸಣ್ಣ ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ದೇಶದ ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆಯವರೆಗೆ, ಬೆಳಕಿಗೆ ತರುವುದು ಪತ್ರಕರ್ತರಾದವರ ಕೆಲಸ. ಪತ್ರಕರ್ತರ ಲೇಖನಿ ನಿಂತರೆ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಪತ್ರಕರ್ತರ ಧ್ವನಿ ಅಡಗಿದರೆ ಜನರ ಧ್ವನಿ ಅಡಗುತ್ತದೆ. ಪತ್ರಿಕಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವೇ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಉಸಿರು. ಅದನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಕರ್ತವ್ಯ.
ಕೆ ಎಸ್ ಜಯಶಂಕರ್
ಸಮರ್ಪಣ ಟ್ರಸ್ಟ್ , ಶ್ರೀರಂಗ ಪಟ್ಟಣ
ಇದನ್ನೂ ಓದಿ- ಅದೊಂದು ದೊಡ್ಡ ಕತೆ – ಆತ್ಮಕಥನ ಸರಣಿ 34 | ರಂಗಭೂಮಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ

